Acceptance & Commitment (ACT)
Het doel van ACT is het vergroten van je psychologische flexibiliteit: je vermogen om aanwezig te zijn in het moment, open te staan voor wat er is, en te doen wat voor jou echt belangrijk is. Je leert de impact van moeilijke gedachten en gevoelens te verkleinen (Acceptance), terwijl je tegelijk actie onderneemt richting een leven dat er voor jou toe doet (Commitment).
Hoe groter je psychologische flexibiliteit, hoe makkelijker je omgaat met tegenslagen. Je gedachten nemen minder ruimte in, je komt makkelijker in actie voor wat er echt toe doet, en je staat meer open voor het hier en nu.
ACT is een bewezen effectieve, speelse en toegankelijke vorm van gedragstraining. Het wordt ingezet bij psychische klachten zoals somberheid, stress, onzekerheid, negatief zelfbeeld, verlies en rouw, angst en levensfaseproblematiek, maar net zo goed om je kwaliteit van leven, veerkracht en prestaties te vergroten. ACT nodigt uit tot een lichte, speelse levenshouding, waarin ook pijn en angst gewoon bij het leven mogen horen.
Zes ACT elementen
Acceptatie
ruimte maken voor je innerlijke ervaringen (gedachten, herinneringen, beelden, emoties, gevoelens, impulsen en lichamelijke sensaties) in plaats van ze te verdringen of te vermijden.
Het zelf
het creëren van een andere, meer flexibele relatie met jezelf
Defusie
loskomen van moeilijke en/of negatieve gedachten, zodat je ze ziet als gedachten en ze minder van invloed zijn op je handelen.
Waarden
Ontdekken wat jij echt belangrijk vindt in het leven, wat wil jij doen met je leven, hoe wil jij je gedragen, wat is jouw levenskompas?
Aandacht
flexibele aandacht versterken om je te verbinden met, te genieten van en te focussen op je huidige activiteiten.
Toegewijd handelen
Dingen gaan ondernemen op basis van je waarden. Doen wat er te doen is door commitment en moed.
Wees verstandig, gebruik je intuïtie
Bij veel mensen is de ratio, ofwel het hoofd, heel dominant. Dat zie je soms terug in onze cultuur en opvoeding: slim zijn, verstandig doen en eerst nadenken wordt vaak beloond, en termen als verman je of gewoon doorgaan stimuleren om weg te gaan bij je gevoel. Dat helpt op de korte termijn, je kunt even door met wat je te doen staat. Maar op de langere termijn duw je zo je emoties en intuïtie weg. Alsof je een grote bal onder water probeert te houden: voor je het weet word je moe van het in bedwang houden ervan, en geniet je niet meer van het zwemplezier.
Met ACT creëer je ruimte voor wat er voor jou toe doet, en geef je een andere rol aan je ratio en gedachten. Je leert een alternatief voor controle en vermijding, waardoor je stopt met het gevecht tegen moeilijkheden. Dat geeft rust. Bovendien leer je dat in angst en onzekerheid een goede raad zit voor de richting die je op wilt. Denk maar eens na over wat jou het meest onzeker of angstig maakt. Wat zegt dat over wat jij belangrijk vindt? En wat betekent dat voor de vraag of je die angst altijd moet vermijden?